Azerbaycanlılar ve Türkiye Türkleri, aynı ırktan oldukları ve aynı kökten geldikleri için bu iki devlet, birbirlerini "kardeş devlet" saymaktadır.
İmparatorluk Rusyası'nın modern Azerbaycan Cumhuriyeti'ni kapsayan Kafkasya'daki İran topraklarını ilhak etmesinin doğrudan bir sonucu olarak, Azerbaycan halkı günümüzde Azerbaycan ve İran arasında bölündü.
Azerbaycan ve İsrail 1992'den beri diplomatik ilişkiler içerisindedir. Azerbaycan; Türkiye, Mısır, Ürdün ve Orta Asya'nın eski Sovyet Cumhuriyetleri dışında, İsrail'le ikili siyasi ve ekonomik ilişkiler geliştiren ve çoğunluk nüfusunu Müslümanların oluşturduğu az sayıdaki ülkeden biridir.
Türkiye, 29 Aralık'ta 35 subayını ortak merkezde görev yapmak üzere Azerbaycan'a gönderdi. Türk subaylar 30 Ocak 2021'de Azerbaycan'a vardı ve aynı gün Merzili, Ağdam yakınlarındaki Türk-Rus Ortak Gözlem Merkezi açıldı.
Dışişleri Bakanlığı Dışişleri Bakanı Davutoğlu “Türkiye ve Azerbaycan ezelden ebede iki kardeş ülkedir.”
Abulfaz Gadırgulu Oğlu Aliyev [ a ] (24 Haziran 1938 – 22 Ağustos 2000), genellikle Abulfaz Elçibey [ b ] olarak bilinir, Pan-Türkist Azerbaycanlı milliyetçi , politikacı ve Sovyet muhalifi olup, Sovyet sonrası Azerbaycan'da demokratik olarak seçilen ilk ve tek Cumhurbaşkanıydı.
Zamanla “Azerbağzan, Azerbadegan, Azerabadagan, Azerbican” gibi birtakım değişikliklere uğrayan “Atropatene” günümüzde “Azerbaycan” şeklini almıştır. Böylece “Atropat” dolayısıyla ülke adının M.Ö. VIII. yüzyıldan itibaren var olduğu, ülkenin “Atropat” adını şahıstan aldığı söylenmektedir (İpek, 2007:2).
Bu ülkeler coğrafi olarak, Doğu Avrupa'nın (Rusya, Beyaz Rusya, Ukrayna, Moldova) yanında Baltık (Estonya, Letonya, Litvanya,), Kafkasya (Gürcistan, Ermenistan, Azerbaycan) ve Orta Asya ülkelerinden (Türkmenistan, Özbekistan, Kırgızistan, Kazakistan, Tacikistan1) oluşmaktadır.
Azerbaycan halkının %95'ini Şii ve Sünni Müslümanlar oluşturmaktadır. Geri kalan halk arasında Hristiyanlar ve Yahudiler yer almaktadır. Hristiyanların büyük çoğunluğu Rus Ortodoks Kilisesi, Gürcü Ortodoks Kilisesi ve Malakanlar'dan oluşmaktadır. Azerbaycan Türkleri'nin büyük çoğunluğu Müslüman'dır.
İsrail, sırasıyla 1979 ve 1994 yıllarında barış antlaşmaları imzaladıktan sonra iki Arap komşusu Mısır ve Ürdün ile tam diplomatik ilişkilerini sürdürmektedir. 2020 yılında İsrail, üç Arap Birliği ülkesi olan Bahreyn , Birleşik Arap Emirlikleri ve Fas ile diplomatik ilişkiler kuran anlaşmalar imzaladı.